Ngày 26/4/2026, Sabastian Sawe trở thành vận động viên đầu tiên trong lịch sử chạy marathon dưới hai giờ trong điều kiện thi đấu chính thức, về đích tại London Marathon 2026 với thành tích 1 giờ 59 phút 30 giây. Nhưng đằng sau con số lịch sử đó là cả một hành trình đáng kinh ngạc của thể lực, chiến thuật và ý chí vượt mọi nghịch cảnh.
Vượt qua cả Kipchoge trong thử thách phi chính thức
Sawe cải thiện kỷ lục thế giới trước đó của cố vận động viên Kelvin Kiptum (2:00:35) một phút và năm giây. Đáng chú ý hơn, thành tích của Sawe còn nhanh hơn 10 giây so với màn chạy thử nổi tiếng của Eliud Kipchoge trong thử thách INEOS 1:59 năm 2019 – và điều đó được thực hiện mà không có hệ thống người dẫn tốc luân phiên như Kipchoge từng được hỗ trợ.
Một trong những khía cạnh ấn tượng nhất của màn trình diễn là Sawe hoàn thành nửa sau nhanh hơn nửa đầu. Cùng với sự hỗ trợ của các pacemaker trong những kilômét đầu, Sawe đến vạch giữa đường với thời gian 60:29, trước khi tăng tốc đáng kể để hoàn thành nửa marathon thứ hai chỉ trong 59:01.
Sawe bắt đầu chặng đua với tốc độ trung bình 2:51 mỗi 100m trong 5km đầu tiên, nhưng đến những 2,195km cuối cùng, tốc độ trung bình đã tăng lên 2:40 mỗi 100m – cho thấy anh đang mạnh hơn khi cán đích, không phải yếu đi.
Diễn biến chặng đua theo từng mốc quan trọng
Nhóm dẫn đầu gồm Sawe, Kejelcha, Kiplimo, nhà vô địch Olympic Tamirat Tola, Amos Kipruto và Deresa Geleta bám nhau qua các mốc 5km (14:14), 10km (28:34) và 15km (43:10) trước khi đến điểm giữa đường trong 1:00:29.
Giai đoạn quyết định diễn ra từ km 30 đến km 35, khi Sawe và Kejelcha bứt phá để bỏ xa Kiplimo hơn 21 giây. Cặp đôi dẫn đầu tiếp tục tăng tốc, hoàn thành 5km tiếp theo chỉ trong 13:42. Sawe chính thức bứt tốc một mình trong vòng 1 dặm cuối cùng để về đích với thành tích lịch sử.
Ba vận động viên về nhất đều phá kỷ lục thế giới cũ
Điều khiến ngày hôm đó trở nên đặc biệt hơn bao giờ hết là không chỉ mình Sawe phá mốc hai giờ: Kejelcha về nhì với 1:59:41 – màn debut marathon nhanh nhất lịch sử – còn Kiplimo của Uganda về ba với 2:00:28, cũng nhanh hơn kỷ lục thế giới cũ của Kiptum.
Thành tích này càng trở nên đáng trân trọng khi biết Sawe đã phải vật lộn với gãy xương do áp lực sau Berlin, tiếp đó là vấn đề ở lưng vào tháng 1/2026 gần như khiến anh phải từ bỏ chuẩn bị, và chỉ quay lại tập luyện từ đầu tháng 2. “Được ghi vào sách lịch sử không phải điều dễ dàng. Tôi đã trải qua rất nhiều chấn thương, nhưng không bao giờ từ bỏ. Giờ đây mọi thứ đã được đền đáp,” anh nói.
Sawe cũng dành lời tri ân đối thủ đã giúp tạo nên kỳ tích: “Tôi muốn ghi công cho Kejelcha – chúng tôi đã giúp nhau.” Về tương lai, anh cho biết mục tiêu dài hạn là thi đấu tại Olympic Games LA28, đồng thời hy vọng thành tích của mình sẽ truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ: “Mọi thứ đều có thể. Thời gian của họ sẽ đến.”